ضرب المثلای معروف درباره پول کم نیستن؛ «پول رو روی مرده بذاری زنده می شه»، «پولش از پارو بالا میره»، «پول مثل چرک کف دسته»، «پول علف خرس نیس»، «پولدار به کباب، بی پول به دود کباب». اینا و ده ها ضرب المثل دیگر، نشون دهنده ی جنبه های مثبت و منفی پول در زندگی ما هستن. در این مقاله ، چکیده ای از تحقیقاتِ انجام شده درباره جنبه ی شادی آور پول و رابطه اون با شخصیت افراد رو بررسی می کنیم و به این سوالا جواب میدیم که نقش پول در زندگی چیه و با پول چیجوری میشه به شادی رسید؟

پول-نام-تصویر

 

ایده ی رابطهِ جدانشدنی بین پول و شادی، می تونه تا اندازه ای درست باشه. میزان شادیِ ثروتمندان نسبت به شادیِ فقرا بیشتره، اما پولِ بیشتر، حتما شادی بیشتری رو با خود داره؟ با توجه به رنگ وبوی ضرب المثلای قدیم و ظاهرِ زندگیِ ثروتمندان امروزی به ویژه در فضای مجازی، باید بگیم بله! بیشتر ما تصور می کنیم پول بیشتر یعنی شادی بیشتر، اما اگه اهل تفکر و منطق باشین، این نوع شادی رو زیر سؤال می برین.

طبق تحقیقات، آدمایی که به مادیات علاقه دارن، نه تنها خوشحال تر از بقیه نیستن، بلکه به افسردگی تمایل دارن. این افراد دچار کمبود اعتماد به نفس هستن، روابط شون با بقیه ضعیفه و تمایل زیادی به مشارکت در فعالیتای اجتماعی ندارن. اینا نتایج واقعیِ تمایل به مادیات هستن.

خرج کردنِ پول، «بعضی وقتا» شما رو خوشحال تر می کنه

تحقیقات جدید نشون می ده که خرج کردن پول می تونه شادی آور باشه، فقط به این شرط که «عاقلانه» پول خرج کنیم. به عبارت دقیق تر، راه هایی واسه خرج کردن پول هست که واقعا باعث خوشحالی ما می شه. مثلا، پول خرج کردن واسه «کسب تجربه» می تونه موجب شادی ما شه. اگه به مادیات علاقه وسواس دسته ای دارین و پول زیادی رو صرفِ جمع آوری کلکسیونی از وسایل آشپزخانه می کنین، حتما خوشحال تر نمی شین، اما اگه همون مقدار پول رو خرج یک سفر هیجان انگیز یا تماشای تئاتر کنین، شادی واقعی رو تجربه می کنین.

خرج کردن پول واسه بقیه، راه دیگرِ خوشحال کردن خودمونه. فرصتایی پیدا کنین که به دلیل ی اونا بتونین کمی از پول تون رو واسه بقیه خرج کنین، مثلا واسه فرد نیازمندی غذا بخرین، به یک خیریه کمک کنین یا کرایه ی تاکسی یک مسافر رو حساب کنین.

«اگه پول تون رو عاقلانه خرج کنین، شک نداشته باشین می تونین شادی بخرین!»

پول تون رو به روشِ خودتون خرج کنین

روان شناسان اجتماعی مدت هاست که قانع شدن نمیشه یک تئوری روان شناختی رو به عموم افراد نسبت داد و فقط به خاطر شباهت موجود در نحوه ی تفکر و رفت و امد با دنیای دور و بر، پیچیدگی و تنوع رفتار اونا رو رد کرد، به ویژه زمانی که از «شادی» صحبت می شه.

درسته که خرج کردن پول واسه کسب تجربه، نسبت به خرج کردن پول واسه مادیات، آدما رو خوشحال تر می کنه اما این گفته درمورد کسائی درسته که با میل و تمایل این هزینه رو پرداخت می کنن. خرج کردن پول واسه بقیه هم زمانی شادی آوره که خوشحال کردن بقیه یا برطرف کردن نگرانیای مادی اونا، جزو ارزشای اخلاقی شما باشه. به بیان دیگر، زمانی با خرج کردنِ پول خوشحال تر میشید که اونو طبق شخصیت و ارزشای خودتون خرج کنین.

بررسی رابطه شخصیت با پول و شادی

طبق تحقیقاتی که تازگیا روی الگوهای خرید و موافقت یا نبود موافقت اونا با شخصیت افراد انجام شده، این ایده ی اصلی شکل گرفت که افراد پول شون رو متناسب با شخصیت شون خرج می کنن و هرچه پولی که خرج می کنن با نوع شخصیت شون تناسب بیشتری داشته باشه، شادی بیشتری رو تجربه می کنن.

محققان در تحقیقات اول خود سعی کردن با همکاری یک بانک، میزان و نوع خرید تعداد خیلی از افراد رو شناسایی کنن. اونا با شمار خیلی از مشتریان یک بانکِ خاص تماس گرفتن و از اونا اجازه گرفتن که اول اینکه خریدهای گذشته اونا رو بادقت بررسی کنن و دوم اینکه از اونا خواستن پرسشنامه ای کوتاه رو که مربوط به شخصیت شناسی بود، پُر کنن و میزانِ رضایت از زندگی خود رو هم مشخص کنن.

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   نقشه سفر مشتری چیه و چه کاربردی داره؟

سیستم بانکی به طور خودکار شکلای مختلف خریدهای مشتریان رو طبقه بندی کرد و محققان واسه هر دسته خاص از این طبقه بندی، یک نوع شخصیت رو اختصاص دادن. شاید عجیب به نظر برسه اما روان شناسان بخش ی رفتار مصرف کننده، سالیان ساله که از «شخصیت اجناس» صحبت می کنن. مثلا، در این تحقیق به تراکنشایی که بیش ازحد صرف رفتن به رستوران و خوشگذرانی شده بودن شخصیت «برون گرا» رو نسبت دادن، به تراکنشایی که صرف خرید کامپیوتر و وسایل بخش ی فناوری بودن شخصیت «وظیفه شناس» یا «باوجدان» و به تراکنشایی که در راه کمک به خیریها انجام شده بودن، شخصیت «موافق» رو نسبت دادن.

محققان از بین ۶۲۵ نفر و ۷۶۸۶۳ تراکنش، عادتای خرید افراد (با شخصیتای جور واجور) رو بررسی کردن و به این نتیجه رسیدن شخصیتی که به الگوی خرید افراد نسبت داده شده بود، با نتایج پرسشنامه ی شخصیت شناسی بسیار موافق بود. البته این موافقت اصلا ۱۰۰ درصد نیس. با وجود این، وقتی اعداد و ارقام رو دقیق تر بررسی کنیم، درمی یابیم که هرچه میزان موافقتِ شخصیت یک فرد با مخارجِ اون بیشتر باشه، شادی بیشتری رو تجربه می کنن.

پول تون رو خرج کنین!

به طورکلی، وقتی از رفاه و نقش پول در زندگی صحبت می شه، تعاریف علمی و مختلفی از شادی مطرح می شه. پول داشتن بهتر از پول نداشتنه، اما داشتنِ پولِ بیشتر حتما بهتر نیس. از طرف دیگر، خرج کردن پول واسه بقیه بهتر از اینه که منحصرا واسه خودتون پول خرج کنین، اما این کار زمانی لذت بخشه که کمک به بقیه واسه شما اهمیت داشته باشه و حتی خرج کردن پول واسه خودتون هم زمانی شادی آوره که اونو درست و عاقلانه خرج کنین.

اگه به مطالعه ای که محققان با داده های بانکی انجام دادن دقت کرده باشین، حتما با سؤالاتی روبرو شدین. مسئله اصلی اینه که داده ها به هم وابسته هستن. یعنی، داده ها تنها نشون دهنده اون هستن که الگوهای مخارجِ وابسته به شخصیت، با میزان رفاه رابطه دارن، اما اینکه کدوم یک موجب دیگری شده، مشخص نیس.

این فرضیه هم هست که چون افراد خوشحال تر، بهتر خودشون رو می شناسن پس پول خود رو به روش هوشمندانه تری خرج می کنن، اما اگه این فرضیه هم درست باشه باز نمیشه دلیل شادی این افراد رو توضیح داد. محققان واسه پرداختن به این مسئله تحقیق دیگری انجام دادن و طی اون به افراد آموزش دادن به روشای متنوعی پول خرج کنن تا اثر الگوهای متفاوت خرید بر میزان رفاه اونا سنجیده شه. در این تحقیق از درون گرایان و برون گرایان خواسته شد تا هرکدام پول خود رو صرف خرید یک کتاب یا نوشیدنی کنن. واسه درون گرایان، خرید کتاب، شادی آورتر از خرید نوشیدنی بود. این آزمایش نمونه روشنی از تئوری موافقتِ الگوی خرید با شخصیت افراد بود اما واسه برون گرایان، هم خرید کتاب و هم خرید نوشیدنی به یک اندازه شادی آور بود و این با تئوری نامبرده موافق نیس. توضیح محققان این بود که برون گرایان در کل آدمای شادتری هستن و این شادی به کاری که انجام میدن، بستگی نداره، اما این توضیح بازم با تئوری دلخواه موافق نیس. بهتره واسه اطمینان از این تئوری، منتظر دلایل بیشتری باشیم.

مسئله دیگر اینه که همه این موارد می تونن به میزان پول افراد بستگی داشته باشن. یعنی، نتایج فقط می تونه یک معنا داشته باشه: افرادی که واسه خرید اجناس مورد علاقه شون پول دارن، خوشحال تر هستن و برعکس، کسائی که واسه خرید اجناس مورد علاقه شون پول کافی ندارن، به اندازه گروه اول خوشحال نیستن. این نکته باید اینم بگیم که که محققان درآمد کلی افراد رو در تحقیقات شون کنترل کردن (درآمد سالیانه همه افراد مورد بررسی، در یک بازه ی ثابت قرار داشت)، اما بازم اونا میزان درآمد افراد رو به عنوان توضیح دهنده ی جانشین واسه یافته هاشون مطرح می کنن.

در هر صورت، اصلِ موضوع تحقیق اینه که سبکِ زندگی ما باید با شخصیت مون موافق باشه تا بتونیم آدمای شادتری باشیم. وقتی صحبت از مخارج می شه، بهتره پول خود رو به شکل ا ی که از نظر خودمون منطقی و با ارزشا، خصوصیات و تمایلامون سازگاره، خرج کنیم.

منبع : socialpsychonline


دسته‌ها: آموزشی